Şükran Moral: Ülke, kadın mezbahası!

Şükran Moral: Ülke, kadın mezbahası!

Performans sanatının isyankar kızı Şükran Moral: Ülke, kadın mezbahası!

Bazı sanatçılar vardır gündemin önünde koşarlar, toplumun kanayan yaralarını herkesten önce gözümüze sokmayı başarırlar. Performans sanatının önde gelen ismi Şükran Moral öyle biri.

Performans sanatının isyankar kızı Şükran Moral: Ülke, kadın mezbahası!

Tabulara başkaldırmasıyla bilinen sanatçı aynı zamanda gündemin nabzını çok öncesinden ölçen, bir kâhin gibi olacakları zihninde önceden canlandırıp eserlerini ona göre tasarlayan bir sanatçı.

Örneğin, bizler Ege’deki mülteci dramını yaşamadan, görmeden önce Şükran Moral, 2003 yılında “umutsuzluk” adını verdiği eserinde, bir kayığa doluşarak bilinmezlere yolculuk yapan erkekleri gözümüze sokmuştu.

2019 yılında 80 milyon kişiyi yerinden, yurdundan eden mülteci krizinin erken günlerinde önce erkekler kendilerini kayıklara, botlara atmıştı.

Kadınları, cansız bedenleri plajlara vuran küçük çocukları yıllar sonra görecektik.

Bu yıl “erkekler yerini bilsin” diye sosyal medyada başlayan mizah dolu paylaşımlarda iş, “Kadın 4 kuma alabilir”e kadar varmıştı.

Derken 2010 yılında Mardin’de çektiği videosunda “3 erkekle evlenen bir kadını” bizzat canlandıran Moral’ın fotoğrafları önümüze düşmüştü.

Mülteci hakları, cinsiyet eşitliği, çocuk evlilikleri, kapitalist düzenin ikiyüzlülüğü gibi konulara kafa yoran Moral ile 2000’li yılların başında Rodos’ta Akdenizli kadın gazetecileri, yazarları, sanatçıları bir araya getiren uluslararası bir toplantıda tanıştık.

Dostluğumuz o dönemden beri devam ediyor.

Samsun Terme doğumlu olduğu için gözü karalığından ötürü “Amazonların ruhu sana geçmiş” diye takılırım ona.

Termelidir çünkü Amazonlar.

Şükran Moral, daha iyi ok atmak için tek göğüslerini feda eden Amazonlardan da cesurdur gözümde.

Katolikliği en koyu haliyle yaşayan İtalya’da, henüz bugünkü kadar tanınmadığı bir dönemde kendiini çarmıha germiş dişi bir İsa olarak tasvir etmesi bunun kanıtı değil mi?

‘ÜRETMEK, ANARŞİST BİR SÜREÇ’

Erkeklerin hamamındaki “Hamam”, kimimizin kapısından bile geçmeye çekindiği “Genelev” gibi unutulmaz performanslarına ilaveten jinekolog koltuğu, mezbaha, akıl hastaneleri, morglar gibi dikenli konular sanatının odağındadır.

Hayatını Roma ve İstanbul arasında geçiren Şükran Moral, şu anda Roma’da.

Covid’in sanatını nasıl etkilediği Şükran Moral’e sormak nicedir aklımdaydı.

 – Dünyanın en güzel, tarihi ve kültürel mirası en yoğun iki başkentinde yaşıyorsunuz. Roma ve İstanbul. Bu şehirlerin hangisinden en fazla besleniyorsunuz, üretiyorsunuz?

Şansını kendi yaratanlardanım. İki yeri de çok seviyorum ama iki şehre de ait değilim. Sanatçı kimliğimin ortaya çıktığı ilk yer Roma. Sanat tarihi kitaplarında gördüğümüz gerçek heykellerin sokaklarda karşıma çıktığı müthiş bir şehir. Ama kimlik sorunuyla ilk kez karşılaştığım yer. İstanbul, liseyi bitirir bitirmez tek bavulla geldiğim, yapayalnız yaşadığım karmaşık ve gizemli bir şehir. İstanbul’u kendimi yabancı hissettiğim için terk etmiştim.

Üretmek, çok anarşist bir süreç. İşte bu nedenle İstanbul’da yaratmak harika. Kökenlerim İstanbul’a ait. Göçebeyim ben, o nedenle yollarda yaratırım.

 – Covid süreci sanatınızı nasıl etkiledi?  

Covid, 2020 yılında bize “Apocalypse”i getirdi. Ben günlerimi yazmakla ve desen yaparak geçirdim. Kendimle kavga ettiğim bir yıl oldu. Bir türlü bitiremediğim biyografimi de yazıyorum. Londra’da sanat fuarı Frieze’de “Taking a Stand: Art &Society” isimli sergiye katıldım. Londra Deutsche Bank’ın koleksiyonundan derlenen bir sergiydi. İstanbul Fişekhane’de “Yakınsama” sergisine katıldım. Sergi, Ali ve Rabiya Güreli koleksiyonundan derlendi.

‘ÇAĞDAŞ SANAT SINIFTA KALDI’

– Sizce Türkiye’de ve Avrupa’da sanat dünyası, bu zor süreci iyi yönetebildi mi?

Çağdaş sanat sınıfta kaldı. Bence uyum gösteremediler, dünyaca ünlü müzelerin canlı yayınlarına katılım yüz civarıydı. Yıllar önce “müzeler morg gibi” demiştim ve bir müzeyi de morga çevirmiştim, haklıymışım. Sanat için çok zor ama özellikle sanatçılar için yıkıcı bir yıldı. Türkiye’de de bence fazla bir etkinlik olamadı, Step İstanbul ümit vericiydi elbette. Öte yandan canlı yayınlar bence hiç fena değildi…

– Dünyanın nereye gittiği, insanlığın haliyle ilgili sanatınıza yansıttığınız öngörüleriniz benim gözümde benzersiz. Gündemin önünden gitmeyi nasıl başarıyorsunuz? 

Çok teşekkür ederim, takdir edilmek çok alıştığım bir şey değil. 1992’de çimentodan bir kayık yapmıştım. Sergilenmişti o yıllarda. Aynı çimento kayık, 2018’de Roma’da Macro Müzesi’nde yaptığım kişisel sergide yeniden sergilendi. 90’lı yıllarda kimlikle ilgili işler de yapmıştım. Özellikle kovulanlarla ilgili yani göçmenler. Yine 1994’te çok evlilikle ilgili performans ve işlerim de var… Gündemin önünde gitmeyi başarmak aslında acılı bir süreç. Bazen bu dünyaya ait olmadığımı hissediyorum. Uzay bile bu kadar sessiz olamaz.

Moral’in “Mezbaha” isimli performasından…

‘GURUR DUYUYORUM’

 – Feminist, erkek düzenine başkaldıran bir sanatçı olarak tanımlanıyorsunuz. Feminist bir sanatçı olmak neyi gerektirir? 

Açık söyleyeyim mi? Gurur duyuyorum, başım dik, haykırana kadar bağırıyorum. Evet, ben bir feministim. Kadınların yakıldığı, kesildiği, katledildiği bir ülkede feminist olmakla iftihar ediyorum. Ülke ülke değil, kadın mezbahası. Yalan mı? Tavır almasını bilmelisin, hepsi bu.

Moral’in eserleri, Victoria&Albert Müzesi, British Müzesi, 21c Müzesi, Polonya Çağdaş Sanat Müzesi, Deutsche Bank Londra, Deutsche Telekom, İstanbul Modern gibi müzelerde ve Ömer Koç Koleksiyonu’nda yer alıyor.

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Merhaba! Bugün Koç burcunu fazlasıyla etkileyen bir enerji var. Kendinize odaklanmak, hedeflerinize daha sıkı sarılmak ve cesur adımlar atmaktan çekinmemek için harika bir gün olabilir. İletişim becerilerinizi kullanarak çevrenizdeki insanlarla daha iyi anlaşabileceğiniz bir gün sizi bekliyor. Kendinize olan güveniniz artacak ve kararlarınızı uygulamak konusunda daha kararlı olacaksınız. İyi bir gün geçirmenizi dilerim!

BOĞA BURCU YORUMU

Tabii ki! Bugün, Boğa burcuna mensup kişiler için ilişkilerde denge ve uyum arayışı ön planda olabilir. Sevdiklerinizle iletişiminizi güçlendirmek ve anlayışlı olmak önem kazanacak. Aynı zamanda kendinize zaman ayırmayı unutmayın, iç huzurunuzu sağlamak için dinlenmeye ve meditasyona yönelebilirsiniz. Ufak tefek aksilikler sizi yıldırmasın, sabırlı ve kararlı bir şekilde ilerlemeye devam edin.

İKİZLER BURCU YORUMU
YENGEÇ BURCU YORUMU

Merhaba! Bugün duygusal karışıklıklar yaşayabilirsiniz ve içsel çatışmalarınız artabilir. Sevdiklerinizle iletişimde dikkatli olmanızda fayda var, anlaşmazlıklar yaşayabilirsiniz. Kendinize zaman ayırarak duygularınızı dengelemeniz ve iç huzuru bulmanız önemli olacak. Günlük rutinlerinizi düzenlemek ve kendinize güzel bir zaman ayırmak için iyi bir gün olabilir. Aklınızda olan sorunları netleştirmek ve çözüm bulmak için içsel yolculuğunuza çıkabilirsiniz. Sağlığınıza özen göstermeyi unutmayın. Enerjinizi dengelemek için meditasyon ve yoga gibi aktiviteler size iyi gelebilir.Umuyorum ki gününüz güzel geçer!

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün iletişim yetenekleriniz ön planda olacak. İnsanlarla daha kolay etkileşim kurabileceksiniz. Fikirlerinizi rahatlıkla ifade edebilecek ve karşınızdakileri ikna edici bir şekilde konuşabileceksiniz. Duygularınızı açıkça ifade etmekten çekinmeyin. Aynı zamanda sosyal çevrenizde önemli destekler alabilirsiniz. Keyifli bir gün geçireceksiniz.

BAŞAK BURCU YORUMU

Bugün detaylara daha fazla dikkat etmelisiniz. Çevrenizde olan biten her şeye detaylı bir şekilde bakmalı ve gereken analizleri yapmalısınız. Ayrıca sağlığınıza da özen göstermekte fayda var, beslenmenize dikkat etmelisiniz. Kendinize zaman ayırarak stresinizi azaltacak aktiviteler yapabilirsiniz. Ailenizle olan iletişiminizi güçlendirmeye özen göstermelisiniz.

TERAZİ BURCU YORUMU

Tabii, Terazi burcunun günlük burç yorumu şöyle; Bugün iletişim becerilerinizi kullanarak çevrenizle daha yakın ilişkiler kurabilirsiniz. Duygusal konularda daha açık ve dürüst olmak, ilişkilerinizi güçlendirebilir. Kararsızlık yaşadığınız konularda iç sesinizi dinlemek ve içsel dengeyi sağlamak için zaman ayırmak faydalı olacaktır. Özellikle ikili ilişkilerde anlayışlı ve uzlaşmacı davranarak olumlu gelişmeler elde edebilirsiniz.

AKREP BURCU YORUMU

Bugün duygularınız derin olabilir ve içsel düşüncelerinizde yoğunluk hissedebilirsiniz. İlişkilerinizde derinlik arayışı içinde olabilir, derin ve anlamlı konuşmalar yapabilirsiniz. Ancak, bu derinlik bazen kırılganlık hissi yaratabilir, bu nedenle dikkatli olmak önemlidir. Bugün, hayatınızda önemli kararlar almak için doğru zaman olmayabilir, kendinize zaman tanıyın. İç huzuru ve dengeyi korumak için meditasyon veya yoga gibi aktiviteler size iyi gelebilir.

YAY BURCU YORUMU

Arkadaşlarınıza ve aile üyelerinize ne planladığınızı ve nereye gittiğinizi bildirin, ardından onları geziye katılmaya davet edin. Bugünün Venüs-Mars bağlantısı, diğer insanları planlarınıza dahil ederek bazı ciddi liyakat puanları kazanabileceğiniz anlamına gelir.

OĞLAK BURCU YORUMU

Merhaba! Oğlak burcu bugün, kariyer alanında yeni fırsatlarla karşılaşabilirsiniz. Kendinizi iş hayatınızda daha fazla göstereceğiniz ve başarılı olacağınız bir gün olabilir. Dikkatinizi detaylara vermekte fayda var, önemli kararlar almadan önce olayları iyice değerlendirmeniz gerekebilir. Bugün mantıklı ve disiplinli adımlar atarak hedeflerinize bir adım daha yaklaşabilirsiniz. Keyifli ve verimli bir gün geçirmenizi dilerim!

KOVA BURCU YORUMU

Bugünün Venüs-Mars bağlantısı, haritanızın en dinamik iki açısını kesiyor, bu nedenle yaratıcı bir çabada başarılı olmak istiyorsanız, şimdi ona en iyi şansı vermenin tam zamanı. İnsanların fikirlerinize ne kadar açık olduklarına şaşırabilirsiniz.

BALIK BURCU YORUMU

Bugün duygusal olarak daha hassas olabilirsiniz. İnsanlarla iletişimdeki inceliğiniz sayesinde yanınızdakilere destek olabilir, onları rahatlatabilirsiniz. Ancak, kendi duygusal ihtiyaçlarınızı da göz ardı etmemelisiniz. İçsel dengeye odaklanmak ve kendinize zaman ayırmak için fırsatlar yaratın. Enerjinizi doğru yönlendirmek, hobilerinize zaman ayırmak veya rahatlama teknikleri kullanmak size iyi gelecektir. Kendinizi yeniden motive etmek için yapıcı düşüncelere odaklanın ve geleceğe umutla bakın.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM