Ressam Tiraje’ye vefasızlık

Ressam Tiraje’ye vefasızlık

Bir sanat mirası, ilgisizlik ve yağmacılıkla yok ediliyor; İstanbul Üniversitesi’ne miras bırakılan Dikmen Köşkü otel yapılmak üzere kiralanıyor.

Ressam Tiraje’ye vefasızlık

Büyükada’da (1925) doğan ressam Tiraje Dikmen’i 1 Eylül 2014’te kaybettik. O günden bu yana İstanbul Üniversitesi’ne bıraktığı mirasına ne yazık ki sahip çıkılmaması, hatta Büyükada’daki koruma altında olan art deco Dikmen Köşkü’nün içindeki sanat eserlerine bile sahip çıkılmadan kiralanıp otel yapılmak istenmesi, onun mirasının erimesi, yağmalanması Tiraje’nin ikinci kez ölümü gibi. Tereke Hâkimliği, adadaki istismarcılarla birlikte akıl almaz kararlar alıyor. Tiraje Dikmen, bu köşk yüzünden Paris’te kendisine Leopold Levy’den kalan muhteşem atölyede bile istediği gibi çalışamadı. Beni asıl onun sanatsal mirasının kaybolması üzüyor, sanatçıya sergi bile yapılmıyor.

YALNIZ SANATÇI

Çizgiler, renklerle kurguladığı imgeleriyle pek az görsel sanatçının göze alabildiği patikalarda yürüyen sanatçı “farklı bir dünya” kurguladı. Çalışmalarını, yaşam tarzını korumak amacıyla yalnızlığı tercih eden sanatçı ikisi Paris’te olmak üzere sadece sekiz kişisel sergi açtı.

Veteriner Cafer Dikmen’in küçük kızı olan sanatçı, tıpkı ablası Şükriye gibi sanata çok küçük yaşta gönül vermişti. Işık Lisesi’nin ardından İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’ne yazılmasınsa rağmen İstanbul Akademisi’nde Léopold Lévy (1882-1966) ile resim çalışmaya başladı. Lévy, Tiraje’nin hayatında önce hocası, sonra da yoldaşı olarak çok önemli bir rol oynamıştı. 1949’da Fransız hükümeti bursuyla Paris’e giden genç sanatçı burada kendisini resmin aktöresine adamıştı.

Tiraje, 1956’da ünlü Galerie Edouard Loeb’da desenleriyle ilk kişisel sergini açtığında Max Ernst iki çalışmasını satın almıştı. Bu yıllarda Man Ray, George Braque, André Breton, Yves Tanguy, George Herold, Victor Brauner başta olmak “Gerçeküstücü” çevrelere yakın olmasına rağmen çalışmalarında sürrealist denemelere girmemiştir. İnsan figürünü anlatıcı olmayan öğelerle yorumlayan sanatçı, çalışmalarında “bireyin dramını” derinlemesine irdeleyen etkileyici bir tarz geliştirmeyi başardı.

1960 yılında bu kez yağlıboyalarıyla Galerie Edouard Loeb’da ikinci kişisel sergisini açan sanatçı destekleyici eleştiriler almıştı. Lévy 1966’da vefat ettiğinde atölyesini ve resimlerini Tiraje’nin sorumluluğuna bıraktı. 1968’de Paris’teki öğrenci protestolarına tanıklık etmesi onun sanatını derinden etkiledi. Ailevi sorunlar nedeniyle 1970’lerin ortasından itibaren daha sık İstanbul’a gelen sanatçı, 1990’lara dek göç etmek zorunda bırakılanlar üzerine çalıştı. Bazen küçük bir leke, bazen belli belirsiz bir çizgiyle göçmenlerin dramını, yaşam zorluklarını imgeleştiren sanatçı, Patrick Waldberg’in kendisi için kaleme aldığı bir yazıda belirttiği gibi “Zamanın Hafızası”nı görselleştirdi. Adalar’ın sit alanı ilan edilerek korunması için bir avuç gönüllüyle birlikte uğraşan Tiraje, doğanın, tarihsel dokunun, belleğin korunması için mücadele etti. Kültürel yozlaşmanın, lümpenleşmenin zirve yaptığı 2000’li yıllarda sanatçı kendisini evine, bahçesine kapatarak korumaya çalıştıysa da gözü gibi koruduğu köşkünü garip bir gelecek bekliyordu.

ÜNİVERSİTE SAHİP ÇIKMADI

Sanatçı kapsamlı mal varlığını, resimlerini, arşivini İstanbul Üniversitesi’ne bırakmıştı. Ancak üniversitenin ilgisizliğine, vurdumduymazlığına Tereke Hâkimliği’ndeki gariplikler de eklenince filmlere konu olabilecek gelişmeler oldu. Güya koruma altındaki arşivden çalınan belgelerin müzayedelere düşmesiyle başlayan skandallara yenileri eklendi.

Son bilgiler utanç verici: Dikmen Köşkü, otel olmak üzere kiraya verilmiş! İstanbul Üniversitesi’nin itirazda bulunma zahmetini göstermediği bu karar dehşet! Mal varlığını bir tarafa bırakalım Dikmen Arşivi Türk Modern Sanatı’nın 1900-50 dönemine tanıklık eden eşsiz malzemelerle dolu bir hazineydi. Bu durumda susmak değil haykırmak gerekiyor. Ama Tiraje’nin hiç dilinden düşürmediği o zarif deyişiyle: Kimin için, kime, kim duyar ki?

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU
BOĞA BURCU YORUMU

Bugün duygusal anlamda dengeli bir gün geçirebilirsiniz. İş hayatınızda planlarınızı daha iyi organize etmek için fırsatlar karşınıza çıkabilir. Kendinizi ifade etme konusunda daha rahat olacak ve iletişim becerilerinizi ön plana çıkaracaksınız. Özellikle kararlarınızı verirken içgüdülerinize güvenmelisiniz. Aşk hayatınızda ise romantik ve duygusal bir gün sizi bekliyor olabilir. Keyifli bir gün geçirmeniz dileğiyle!

İKİZLER BURCU YORUMU
YENGEÇ BURCU YORUMU
ASLAN BURCU YORUMU

Bugün, sosyal çevrenizle iletişiminiz güçlü olacak ve grup etkinliklerine katılarak keyifli vakit geçirebilirsiniz. Fikir alışverişi yapmak ve yeni insanlarla tanışmak için harika bir gün olabilir. Ancak, ani kararlar vermeden önce dikkatli düşünmekte fayda var. İçsel enerjinizi dengelemek için yoga veya meditasyon gibi rahatlatıcı aktivitelere yönelebilirsiniz. Unutmayın, kendinize zaman ayırmak da önemli!

BAŞAK BURCU YORUMU

Tabii ki! Bugün, Başak burcu insanları için ilişkilerinizde biraz daha esnek olmanız gerekebilir. Karşı tarafın bakış açısını anlamak için empati yapmaya çalışın. Ayrıca bugün kendinize zaman ayırarak iç huzurunuzu yeniden sağlayabilirsiniz. Kendinizi tanımak ve keşfetmek için ideal bir gün olabilir. Ufak tefek sağlık sorunlarına dikkat etmek ve sağlıklı beslenmeye özen göstermek de faydalı olacaktır.

TERAZİ BURCU YORUMU

Merhaba! Bugün Terazi burcundaki insanlar için ilişkilerinde daha dengeli ve adil olmaları gerekebilir. Bugün karşılaşacakları her türlü durumu objektif bir şekilde değerlendirmeleri önemli olabilir. Ayrıca bugün yeni insanlarla tanışmak, sosyal etkinliklere katılmak ve iletişimi güçlendirmek için uygun bir zaman olabilir. Sevdikleriyle arasındaki iletişimi güçlendirmek adına anlayışlı ve sabırlı olmaları gerekebilir. Hayatın tadını çıkarmak ve keyifli vakit geçirmek için bugünü daha pozitif bir şekilde değerlendirebilirler. Umarım bu bilgiler size yardımcı olmuştur!

AKREP BURCU YORUMU

Bugün duygusal olarak daha hassas olabilirsiniz. İçsel dünyanıza yönelmek ve duygularınızı anlamak için zaman ayırmak iyi olabilir. İletişimde bazı karmaşalar yaşanabilir, bu nedenle açık ve net olmaya özen göstermek önemli olacaktır. Bugün, kendi içsel sorgulamalarınızı yapabilir ve eski konularla yüzleşebilirsiniz. Sabırlı olmak ve karar verirken dikkatli düşünmek faydalı olacaktır.

YAY BURCU YORUMU

Arkadaşlarınıza ve aile üyelerinize ne planladığınızı ve nereye gittiğinizi bildirin, ardından onları geziye katılmaya davet edin. Bugünün Venüs-Mars bağlantısı, diğer insanları planlarınıza dahil ederek bazı ciddi liyakat puanları kazanabileceğiniz anlamına gelir.

OĞLAK BURCU YORUMU

Bugün içinde bulunduğunuz durumları daha net bir şekilde değerlendirebileceksiniz. Sabırlı ve disiplinli yapınız sayesinde hedeflerinize daha fazla odaklanabilir ve kararlarınızı daha sağlam bir zemine oturtabilirsiniz. Kendinize güvenin ve sizi rahatsız eden konuları çözmek için adımlar atın. Ayrıca, detaylara önem vererek işlerinizi daha verimli bir şekilde sonuçlandırabilirsiniz. Keyifli bir gün geçirmenizi dilerim.

KOVA BURCU YORUMU

Bugünün Venüs-Mars bağlantısı, haritanızın en dinamik iki açısını kesiyor, bu nedenle yaratıcı bir çabada başarılı olmak istiyorsanız, şimdi ona en iyi şansı vermenin tam zamanı. İnsanların fikirlerinize ne kadar açık olduklarına şaşırabilirsiniz.

BALIK BURCU YORUMU

Bugün duygusal olarak daha hassas olabilirsiniz. İnsanlarla iletişimdeki inceliğiniz sayesinde yanınızdakilere destek olabilir, onları rahatlatabilirsiniz. Ancak, kendi duygusal ihtiyaçlarınızı da göz ardı etmemelisiniz. İçsel dengeye odaklanmak ve kendinize zaman ayırmak için fırsatlar yaratın. Enerjinizi doğru yönlendirmek, hobilerinize zaman ayırmak veya rahatlama teknikleri kullanmak size iyi gelecektir. Kendinizi yeniden motive etmek için yapıcı düşüncelere odaklanın ve geleceğe umutla bakın.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM