Tiyatronun ilkleri hep ondan geldi: Muhsin Ertuğrul

Tiyatronun ilkleri hep ondan geldi: Muhsin Ertuğrul

Tiyatro kültürümüzü üretmemizi sağlayan Muhsin Ertuğrul’a 29 Nisan ölüm yıldönümünde selam, sevgi, teşekkür ile…

Tiyatronun ilkleri hep ondan geldi: Muhsin Ertuğrul

Düşünür, entelektüel, oyuncu, yönetmen, eleştirmen, öğretmen, eğitmen, perdeci… Çehov’un “Bir Evlenme Teklifi” piyesinde Çubukof’a sık sık söylettiği gibi “ve daha bir sürü” Muhsin Ertuğrul. Çektiği ilk sesli filmimiz, ilk renkli film, ilk ortak yapım film, kurdurduğu ilk film yapım şirketi ile sinemamızın ilk yıllarına büyük emek verenimiz olan Muhsin Ertuğrul, yurtdışında ilk film çekenimizdir de. Yine de bu kültür insanımızın varlık nedeninin “tiyatro” olduğu yaşamöyküsüne atılacak kısa bakışla bile anlaşılabilir. Hem köklerine sımsıkı bağlı hem evrensel, işine tutkun bir hizmet insanıdır gördüğümüz.

İYİYİ, GÜZELİ VE DOĞRUYU GÖZETEN ADANMIŞLIK

Etik-estetik-adalet üçlüsünün en ete cana büründüğü yaşamöykülerinden biri de onunki desek, hiç de abartmış ol(a)mayız aslında. Tiyatronun meslek alanı olarak görülmediği, tiyatroya emek verenlerin toplumda saygı görmediği bir çağda, “ya ailen ya tiyatro” baskısına, tiyatro diyerek yanıt veren, elinde tek bir bavul, cebinde bir tiyatro bileti parası (Bunu, o parayı gıda ya da barınak için değil de oyun seyretmek için harcadığını anlatan belgeselden biliyoruz) bir daha dönmemek üzere ayrılan genç Ertuğrul’dan, kılı kırk yararak yetiştirdiği (Ayla Algan gibi) neslin son temsilcileriyle hâlâ tiyatromuza ışığını tutan Muhsin Ertuğrul’a… Yaratıcı, bilimsel, üretken, iyiyi, güzeli ve doğruyu gözeterek yaşanmış, sahneye adanmış bir ömür.

Öyküsünün Atatürk’le -bize aktarılan iki kez- kesişmiş noktaları da çok kıymetli. Atatürk’ün yönergesiyle Müslüman Türk kadını ilk kez sahneye Ertuğrul döneminde çıkar, (Afife Jale’den sonra devlet kararıyla) Bedia Muvahhit. Bunun öncesinde ise Ertuğrul, Türk kadınının neden sahneye çıkması gerektiğini, tiyatronun gerekleri açısından konuşma sanatına da bilimsel yaklaşımla sürekli dile getiren yazılar yazmıştır. Diğer anı ise Atatürk’ün haberli geldiği oyuna geç kalması, Ertuğrul’un da oyunu bekletmeyip tam zamanında başlatması.

TÜRK TİYATRO KÜLTÜRÜNÜ GELİŞTİRMEK 

Çağdaş Türk tiyatrosunun kurucusu Muhsin Ertuğrul, tiyatroyu yaşam sanatını oluşturacak bir meslek olarak benimsetmenin yanında Türk tiyatro kültürünü geliştirmeyi hedeflemiştir.

Öncelikle bölge konservatuvarları kurarak tiyatro kültürünü yerelden genele yaymayı, yerel yaşamdan piyesler yazılmasını, yerel değerlerden beslenen bir tiyatromuz olmasını istemiştir. Tiyatrolarda o bölgelerde doğup büyümüş insanların çalışmasını önermiştir ki yerel öğeler sahiplerince araştırılarak yorumlanıp tiyatroya, ulusal kültürümüze katılabilsin. Geleneksel tiyatromuzu yok saymamış, tam tersine ortaoyununun özelliklerini çağdaş tiyatroda kullanmayı amaçlamıştır. (Peter Brook’un “boş alan” ilkesi bizde zaten vardı.) Okulların gidemediği yere tiyatro gitsin, kahvehanelerde bile tiyatro yapılsın istemiştir. Eğer bu hedefler gerçekleşseydi salgın döneminde sıkıntı çeken tiyatro insanlarının özlük hakları çoktan belirlenmiş, hatta diğer sanat mesleklerinin özlük hakları da alınmış olurdu. Şu anki günlük yaşantımız bile farklı olabilirdi.

Tiyatroyu tüm öğeleriyle bütün görmüş, eleştiri, tasarım, piyes yazımı vb. her öğeyi özenle ele almıştır. Nâzım Hikmet’i, “Şairler çok iyi oyun yazarlar, sana yüzlercesinin adını verebilirim. Bir kere dene, sonra bırakamazsın sahne eserini” diyerek piyes yazmaya yüreklendirendir de.

Shakespeare’in Hamlet’e söylettiği “Doğduğu gün de bugün de tiyatronun asıl amacı nedir? Dünyaya bir ayna tutmak, iyilerin iyiliklerini, kötülerin kötülüklerini göstermek, çağımızın ne olup ne olmadığını ortaya koymak” sözünün hayat bulmuş halidir Muhsin Ertuğrul.

Saygıyla… Sanata evet.

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU
BOĞA BURCU YORUMU

Bugün saat 18.45'e kadar Ay boşlukta ilerliyor. Bu saate kadar finansal konularda plan dışı değişiklikler olabilir. Gün içinde şartlara göre hareket etmekte fayda var. Bazı konularda isteklerinizi, hedeflerinizi sorgulama hali içinde olabilirsiniz.

Astrolog Merve Rençber
İletişim: astrolojionline@gmail.com
Instagram: astrolojionline

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün duygusal olarak veya zihinsel olarak ikilemler arasında kalabilirsiniz. Yakınlarınızdan destek ve yardım görme arzusunda olabilir, aynı anda sevdiklerinize maddi veya manevi olarak yardım edebilirsiniz. Geleceğe yönelik bir kafa karışıklığınız olabilir.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Bugün gündeminizdeki konuların derinine inmek, araştırmak ve öğrenmek isteyebilirsiniz. Yaratıcılığınız artabilir. Kadınlarla ilişkilerinizde daha uyumlu bir hava hakim olabilir. Rutinlerinizin ve alışkanlıklarnızın dışına çıkabilirsiniz.

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün evinizle, finansal meselelerinizle ilgilenebilirsiniz. Aile üyelerinizle duygusal destekler içinde olmak ruhen size iyi gelebilir. Duygusal dalgalanmalara öğle saatlerinde açık olurken, karamsarlık ve umutsuzluk haline dikkat edin.

BAŞAK BURCU YORUMU

Bugün alışkanlıklarınızda bir değişiklik yapmak isteyebilirsiniz. Zihni ve bedeni rahatlatacak aktivitelerle ilgilenmeye çalışın. Araştırma, okuma ve öğrenme ön planda olabilir. İş bağlantılarıyla yolculuklar ortaya çıkabilir. Bir teklif alabilirsiniz.

TERAZİ BURCU YORUMU

Bugün yaşamdan aldıklarınızı, verdiklerinizi sorgulayabilir ve ilişkilerinizde bir sorgulamaya girebilirsiniz. Özgüven ve öz değerinizi insanların size olan maddi-manevi fedakarlıkları üzerinden belirlemeyin. Kendinize daha şefkatli yaklaşın.

AKREP BURCU YORUMU

Bugün Ay Balık burcunda ilerlerken sevdiğiniz şeyleri yapmaya, sevdiklerinizden beslenmeye ihtiyaç duyabilirsiniz. Çocuklarla ilgili konular öne çıkabilir. Gündüz saatlerinde daha ılımlı ve iyicil havalar hakim. Yaratıcı yönünüz öne çıkabilir. Spiritüel konularla ilgilenebilirsiniz.

YAY BURCU YORUMU

Bugün aile üyeleri, akrabalar, geniş sosyal çevre ön planda olabilir. Bir yolculuk planı yapabilirsiniz. İnançlarınız ve değerleriniz doğrultusunda hareket etmek, kendi doğrularınızın arkasında durmak sizi daha iyi hissettirebilir. Karma ve ilahi adaletin çalıştığı durumlar olabilir.

OĞLAK BURCU YORUMU

Bugün iş ve özel ilişkilerinizde kendinize güvenmeniz, yetersizlik algısına girmemeniz gerekebilir. Geleceğinize dair hedeflerinizi yüksek tutmalı, kendinize dair beklentilerinizi düşürmemelisiniz. Kendinizi onaylamanız oldukça önemli.

Astrolog Merve Rençber
İletişim: astrolojionline@gmail.com
Instagram: astrolojionline

KOVA BURCU YORUMU

Bugün saat 18.45'e kadar Ay boşlukta ilerliyor. Bu saate kadar ilişkiler öne çıkabilir. Sorumluluklar ve görevler ile ilişkiler arasında denge kurmanız gerekebilir. Araçlarla ilgili sorunlara dikkat etmeli. İş ve özel hayatınızda kritik konuşmalar yapmanız gereken durumlar oluşabilir.

Astrolog Merve Rençber
İletişim: astrolojionline@gmail.com
Instagram: astrolojionline

BALIK BURCU YORUMU

Bugün Ay sizin burcunuzda ilerliyor. Yarın ise burcunuzda Dolunay gerçekleşecek. İlişkilerinizde bir toparlanma ve iyileşme içinde olduğunuzu hissedebilirsiniz. Duygularınız pozitif veya negatif fark etmeksizin daha yoğun yaşanacaktır. Geçmiş anılar, özlem uyanabilir.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM